Małopolski Oddział Wojewódzki NFZ przypomina również, że zgodnie z art. 57 ustawy z  dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1285 ze zm.) prawo do korzystania z ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych finansowanych ze środków publicznych
bez skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego mają następujący pacjenci:

• inwalidzi wojenni i wojskowi;
• osoby represjonowane
• kombatanci
• żołnierze zastępczej służby wojskowej
• działacze opozycji antykomunistycznej i osoby represjonowane z powodów politycznych;
• osoby deportowane do pracy przymusowej
• cywilne niewidome ofiary działa wojennych;
• uprawnieni żołnierze lub pracownicy, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%
• weterani poszkodowani, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu wynosi co najmniej 30%
• świadczeniobiorcy do 18 roku życia, u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu;
• świadczeniobiorcy posiadający orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności;
• świadczeniobiorcy do 16 roku życia posiadający orzeczenie o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze
  znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opie kuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Prawo do korzystania z ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych finansowanych ze środków publicznych bez skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego mają również:

• uprawnieni żołnierze lub pracownicy, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu jest mniejszy niż 30% – w zakresie leczenia urazów i chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa
• weterani poszkodowani, których ustalony procentowy uszczerbek na zdrowiu jest mniejszy niż 30% – w zakresie leczenia urazów i chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa.